Thống đốc Kazuo Ueda xác nhận BOJ sẽ triển khai dự án sandbox để kiểm tra khả năng vận hành của tiền ngân hàng trung ương trong hệ thống blockchain – bước đi cụ thể hướng tới hiện đại hóa hạ tầng tài chính lõi.
Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) đang tiến hành các thí nghiệm kỹ thuật nhằm tích hợp công nghệ blockchain vào hệ thống thanh toán cốt lõi. Trong bài phát biểu tại hội nghị FIN/SUM ở Tokyo hôm 2/3, Thống đốc Kazuo Ueda cho biết BOJ sẽ thử nghiệm việc sử dụng tiền gửi dự trữ – khoản tiền các tổ chức tài chính giữ tại ngân hàng trung ương – trong môi trường blockchain, thông qua một dự án sandbox đang được phát triển.
Mục tiêu là đánh giá liệu tiền ngân hàng trung ương có thể hoạt động hiệu quả trong hệ sinh thái tài chính mới – nơi mà token hóa, khả năng lập trình và thanh toán dựa trên blockchain có tiềm năng tái cấu trúc thị trường thanh toán và chứng khoán. Ông Ueda nhấn mạnh: “Chúng tôi dự định tiến xa hơn với sự hỗ trợ của các chuyên gia bên ngoài, khám phá cách kết nối với hệ thống hiện tại và xem xét các tình huống ứng dụng như thanh toán liên ngân hàng nội địa và thanh toán chứng khoán.”
Các thí nghiệm này có thể mở đường cho giao dịch liên ngân hàng và thanh toán chứng khoán hiệu quả hơn, đặc biệt khi kết hợp với hợp đồng thông minh (smart contract) để tự động hóa và tăng tốc quy trình. Dù BOJ vẫn duy trì thái độ thận trọng, động thái này cho thấy cam kết nghiêm túc trong việc thích nghi với “hệ sinh thái tài chính mới”.
Nỗ lực của Nhật Bản cũng nằm trong khuôn khổ sáng kiến toàn cầu Project Agora do Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS) dẫn dắt. Dự án này tập hợp nhiều ngân hàng trung ương nhằm khám phá khả năng thanh toán xuyên biên giới bằng tiền ngân hàng trung ương được token hóa. Nhật Bản là một trong những thành viên tham gia tích cực. Ông Ueda cho biết Project Agora đang xây dựng khung pháp lý cho phép các ngân hàng trung ương – bao gồm BOJ – phát hành tiền dưới dạng tiền gửi token hóa trên blockchain, có thể tích hợp sẵn hợp đồng thông minh. “Nếu dự án thành công, nó có thể mang lại đổi mới trong việc đơn giản hóa thanh toán xuyên biên giới,” ông nói.
Song song đó, BOJ tiếp tục chương trình thí điểm tiền kỹ thuật số ngân hàng trung ương dành cho người dân (retail CBDC). Giai đoạn hiện tại tập trung kiểm tra hạ tầng cốt lõi, đồng thời vận hành Diễn đàn CBDC với sự tham gia của khu vực tư nhân. Trong giai đoạn tới, diễn đàn sẽ được tái cơ cấu để mở rộng thảo luận sang các vấn đề rộng hơn về tương lai của hệ thống thanh toán, không chỉ giới hạn ở thiết kế kỹ thuật.
Các động thái này diễn ra trong bối cảnh khung pháp lý crypto của Nhật Bản đang được hoàn thiện. Hồi tháng 1/2026, Bộ trưởng Tài chính Satsuki Katayama ủng hộ việc tích hợp tài sản số vào hệ thống tài chính truyền thống. Trước đó, vào tháng 11/2025, Cơ quan Dịch vụ Tài chính (FSA) đã chính thức phân loại 105 loại tiền mã hóa – bao gồm bitcoin và ether – là sản phẩm tài chính, đưa chúng vào phạm vi giám sát chặt chẽ hơn.
Với việc vừa thử nghiệm blockchain cho thanh toán tổ chức, vừa phát triển CBDC cho người dùng cuối, BOJ đang từng bước xây dựng nền tảng cho một hệ thống tài chính số toàn diện – nơi công nghệ blockchain không còn là khái niệm tương lai mà là công cụ vận hành thực tế. Và BOJ đang khẳng định vai trò tiên phong của mình trong cuộc đua chuyển đổi số của các ngân hàng trung ương châu Á.