Không phải DLC hay expansion nào cũng giúp trò chơi trở nên tốt hơn. Nhiều nội dung mở rộng chỉ kéo dài thời lượng, bổ sung vài nhiệm vụ hoặc lặp lại những gì game gốc đã làm. Tuy nhiên, một số bản mở rộng lại khắc phục đúng điểm yếu, đẩy hệ thống gameplay tiến xa hơn và thậm chí trở thành phần đáng nhớ nhất của cả trò chơi.
Về lý thuyết, một expansion được xây dựng trên nền tảng có sẵn nên gần như luôn có lợi thế. Nhà phát triển đã hiểu rõ công nghệ, lối chơi và phản ứng của cộng đồng, từ đó có thể giữ lại những gì hiệu quả và sửa các vấn đề còn tồn tại.
Thực tế không đơn giản như vậy. Nhiều bản mở rộng thiếu ý tưởng mới, kéo dài cốt truyện không cần thiết hoặc bổ sung quá nhiều hệ thống khiến trải nghiệm trở nên rối rắm. Chỉ một số ít thực sự vượt qua game gốc về thiết kế, nội dung hoặc cảm xúc.
Dưới đây là 10 expansion từng làm được điều đó.
Dishonored – The Knife of Dunwall và The Brigmore Witches
Dishonored cho người chơi một bộ công cụ ám sát phong phú, từ dịch chuyển tức thời, điều khiển động vật đến nhập vào cơ thể kẻ địch. Tuy nhiên, nhân vật chính Corvo gần như im lặng trong suốt trò chơi, khiến câu chuyện thiếu một điểm nhìn cá nhân đủ rõ ràng.
Hai DLC The Knife of Dunwall và The Brigmore Witches khắc phục vấn đề này bằng cách đưa Daud trở thành nhân vật chính. Đây là sát thủ từng ám sát Hoàng hậu Jessamine Kaldwin và cũng là một trong những đối thủ quan trọng nhất của Corvo.
Daud có tiếng nói, tính cách và cảm giác tội lỗi rõ ràng. Giọng lồng tiếng trầm của Michael Madsen giúp nhân vật trở nên khác biệt, đồng thời khiến mỗi nhiệm vụ có thêm chiều sâu mà phần chơi chính còn thiếu.
Hai bản mở rộng cũng cho thấy Arkane Studios đã học được nhiều điều từ Dishonored. Blink được bổ sung khả năng làm chậm thời gian khi người chơi ngắm điểm dịch chuyển, một cải tiến hữu ích đến mức trở thành cách vận hành mặc định trong những trò chơi sau.
Thiết kế màn chơi cũng chặt chẽ hơn. Các khu vực có nhiều tầng, lối đi bí mật và vị trí phù hợp cho khả năng leo trèo, nhưng không tạo cảm giác được dựng lên chỉ để phô diễn kỹ năng nhân vật.
The Knife of Dunwall và The Brigmore Witches không chỉ kể câu chuyện tốt hơn, mà còn tinh chỉnh gần như mọi yếu tố quan trọng của Dishonored. Một số màn trong hai DLC thậm chí còn được đánh giá cao hơn nhiều khu vực của Dishonored 2.
Warhammer 40,000: Dawn of War – Dark Crusade
Chiến dịch của Dawn of War có không khí chiến tranh mạnh mẽ, nhưng buộc người chơi điều khiển Space Marines. Đây là lựa chọn dễ hiểu về mặt tiếp cận, song lại chưa khai thác được sự đa dạng của vũ trụ Warhammer 40,000.
Winter Assault mở rộng số phe có thể chơi, nhưng chiến dịch vẫn đi theo cấu trúc tuyến tính. Người chơi thường phải hoàn thành nhiệm vụ theo một cách định sẵn, thay vì tự xây dựng chiến thuật.
Dark Crusade thay đổi hoàn toàn cách tiếp cận. Người chơi có thể chọn nhiều phe khác nhau, bao gồm Necron và Tau mới được bổ sung, sau đó tham gia cuộc chiến giành quyền kiểm soát hành tinh Kronus.
Bản đồ chiến dịch được chia thành nhiều vùng lãnh thổ. Mỗi phe tiến quân, phòng thủ và chiếm đất theo cách riêng, tạo cảm giác giống một cuộc chiến quy mô lớn hơn là chuỗi nhiệm vụ rời rạc.
Một chi tiết đặc biệt là game ghi nhớ những công trình người chơi đã xây tại khu vực từng chiếm được. Khi máy tấn công lại vùng đất đó, căn cứ cũ vẫn tồn tại và có thể được sử dụng để phòng thủ.
Cơ chế này tạo cảm giác mỗi trận chiến đều để lại dấu vết trên bản đồ. Đáng tiếc, Soulstorm, bản mở rộng sau đó, lại loại bỏ một phần tính năng này.
Nhờ sự tự do về phe phái và chiến dịch dạng chiếm lãnh thổ, Dark Crusade trở thành phiên bản thể hiện rõ nhất sức hấp dẫn của Dawn of War.
The Elder Scrolls IV: Oblivion – The Shivering Isles
Morrowind từng tạo dấu ấn nhờ thế giới kỳ lạ với những cây nấm khổng lồ, kiến trúc khác thường và nền văn hóa mang cảm giác xa lạ. So với trò chơi đó, Oblivion sử dụng một phong cách fantasy quen thuộc hơn.
The Shivering Isles đưa sự kỳ quái trở lại. Bản mở rộng mở ra một vùng đất mới được chia thành hai nửa, đại diện cho hai khía cạnh trong tâm trí của Sheogorath, Daedric Prince of Madness.
Mania có màu sắc rực rỡ, những sinh vật khác thường và bầu không khí hỗn loạn. Dementia lại tối tăm, u ám và mang cảm giác nguy hiểm hơn. Hai khu vực đối lập nhưng cùng thuộc về một thế giới có bản sắc rõ ràng.
Sheogorath cũng là một trong những nhân vật nổi bật nhất của Oblivion. Sự thất thường, hài hước và khó đoán của ông khiến nhiều NPC trong game gốc trở nên nhạt nhòa khi đặt cạnh.
The Shivering Isles không chỉ bổ sung một vùng đất lớn. Nó mang đến cho Oblivion sự sáng tạo về hình ảnh và văn hóa mà phần chơi chính còn thiếu, đồng thời trở thành một trong những expansion được nhớ đến nhiều nhất của dòng The Elder Scrolls.
Mass Effect 3 – Citadel
Mass Effect 3 khép lại hành trình của Commander Shepard, nhưng phần kết từng gây ra tranh cãi lớn. Nhiều người cảm thấy trò chơi chưa dành đủ thời gian để nói lời chia tay với những nhân vật đã đồng hành trong cả bộ ba.
Citadel giải quyết vấn đề theo một cách khác. Bản mở rộng không sửa hoàn toàn kết thúc, mà tạo ra một khoảng nghỉ để Shepard và thủy thủ đoàn Normandy có thể sống như những con người bình thường trước trận chiến cuối cùng.
Nửa đầu DLC vẫn có những màn đấu súng, âm mưu và các câu thoại hài hước. Tuy nhiên, phần được nhớ đến nhiều nhất là khu vực nghỉ ngơi, nơi người chơi có thể gặp lại các đồng đội còn sống và theo dõi họ tương tác với nhau.
Bữa tiệc tại căn hộ của Shepard trở thành trung tâm của trải nghiệm. Những nhân vật vốn thường chỉ nói về chiến tranh, nhiệm vụ và sự sống còn nay có cơ hội đùa giỡn, uống rượu và bộc lộ tính cách trong hoàn cảnh ít căng thẳng hơn.
Citadel giống một lời cảm ơn gửi đến người chơi đã đi qua toàn bộ hành trình Mass Effect. Nó mang lại cảm giác kết thúc về mặt tình cảm mà game gốc chưa truyền tải trọn vẹn.
Fallout: New Vegas – Old World Blues
Fallout: New Vegas vẫn là một game nhập vai xuất sắc ngay cả khi không có DLC. Tuy nhiên, Old World Blues đẩy phần hài hước, khoa học viễn tưởng và sự kỳ quặc của Fallout lên mức cao nhất.
Người chơi bị đưa đến Big MT, một khu nghiên cứu nơi những bộ não trong bình thủy tinh tranh giành quyền lực với Dr. Mobius và đội quân bọ cạp máy.
Ngay đầu DLC, nhân vật chính phát hiện một số bộ phận cơ thể đã bị lấy đi và thay thế bằng thiết bị. Người chơi sau đó phải tìm lại não, tim và cột sống của chính mình, đồng thời tìm hiểu những thí nghiệm điên rồ từng diễn ra tại đây.
Old World Blues gợi lại chất khoa học viễn tưởng hạng B của thập niên 1950. Đây là yếu tố quan trọng giúp Fallout không biến thành một thế giới hậu tận thế chỉ toàn đau khổ và màu xám.
Sự hài hước trong DLC vẫn mang màu sắc đen tối. Những trò đùa thường gắn với thí nghiệm thất bại, đạo đức khoa học và số phận bi thảm của những người từng sống tại Big MT.
Bên dưới lớp vỏ hài hước là một câu chuyện có nhiều chi tiết đáng suy ngẫm. Old World Blues vừa mở rộng lịch sử của New Vegas, vừa mang lại một trong những khu vực có bản sắc mạnh nhất toàn bộ trò chơi.
Borderlands 2 – Tiny Tina’s Assault on Dragon Keep
Tiny Tina’s Assault on Dragon Keep bắt đầu như một câu chuyện hài hước. Các nhân vật của Borderlands ngồi lại chơi Bunkers & Badasses, phiên bản nhại Dungeons & Dragons trong thế giới game.
Tiny Tina giữ vai trò quản trò, liên tục thay đổi luật, bối cảnh và kẻ địch theo cảm xúc. Người chơi phải đối đầu với pháp sư, rồng, bộ xương và hàng loạt tình huống châm biếm game nhập vai fantasy.
Bản mở rộng vẫn giữ chất hài đặc trưng của Borderlands 2, nhưng dần hé lộ một tầng ý nghĩa sâu hơn. Toàn bộ cuộc phiêu lưu là cách Tiny Tina đối diện với nỗi đau mất đi Roland.
Cô bé cố gắng đưa Roland trở lại trong câu chuyện vì chưa thể chấp nhận sự thật. Những trò đùa và thay đổi vô lý trong chiến dịch dần trở thành biểu hiện của quá trình trốn tránh, tức giận và cuối cùng là chấp nhận mất mát.
Sự kết hợp giữa hài hước, bắn súng và câu chuyện về đau buồn khiến Tiny Tina’s Assault on Dragon Keep vượt xa hình ảnh một DLC vui nhộn. Nó cũng đặt nền móng cho Tiny Tina’s Wonderlands sau này.
Borderlands 3 – Psycho Krieg and the Fantastic Fustercluck
Borderlands 3 cải thiện đáng kể cơ chế bắn súng, nhưng cốt truyện và nhân vật phản diện không tạo được sức hút như Borderlands 2. Nhiều tình tiết cố gắng gây cười nhưng thiếu sự cân bằng giữa hài hước và cảm xúc.
Các DLC của Borderlands 3 nhìn chung được đánh giá cao hơn phần truyện chính. Trong đó, Psycho Krieg and the Fantastic Fustercluck là nội dung thể hiện rõ nhất những gì series có thể làm khi tập trung vào nhân vật.
Người chơi bước vào tâm trí của Krieg, một Psycho từng xuất hiện trong Borderlands 2. Bên trong đầu ông là một thế giới hỗn loạn, nơi ký ức, bạo lực và đau đớn tồn tại dưới dạng các khu vực cùng quái vật.
DLC hoạt động như một liệu trình tâm lý bằng súng đạn. Người chơi phải khám phá nguyên nhân khiến Krieg trở thành con người hiện tại, đồng thời tìm hiểu mối quan hệ giữa phần nhân cách tỉnh táo và bản năng điên loạn.
Cách kể chuyện không phải lúc nào cũng tinh tế, nhưng vẫn có nhiều cảm xúc hơn chiến dịch chính. Nó chứng minh Borderlands vẫn có thể khai thác những nhân vật bị tổn thương mà không đánh mất chất hài và hành động.
Shadowrun Returns – Dragonfall
Shadowrun Returns ban đầu được thiết kế một phần như công cụ để cộng đồng tự tạo chiến dịch. Dead Man’s Switch, nội dung đi kèm game, chủ yếu đóng vai trò giới thiệu khả năng của bộ công cụ này.
Tuy nhiên, nhiều người mua Shadowrun Returns chỉ muốn một game nhập vai hoàn chỉnh. Dragonfall là câu trả lời của nhà phát triển trước nhu cầu đó.
Bản mở rộng đưa người chơi đến Berlin trong tương lai, nơi fantasy và cyberpunk cùng tồn tại. Thành phố được xây dựng như một cộng đồng sống động, có phe phái, cư dân và những vấn đề mà lựa chọn của người chơi có thể tác động trực tiếp.
Điểm tiến bộ lớn nhất nằm ở đội hình đồng hành. Các nhân vật có quá khứ, bí mật và tuyến phát triển riêng, tạo cảm giác gần với những game nhập vai của BioWare.
Người chơi không chỉ thuê một nhóm lính để chiến đấu, mà dần hình thành mối quan hệ với từng thành viên. Những lựa chọn trong nhiệm vụ và hội thoại có thể làm thay đổi cách họ nhìn nhận nhân vật chính.
Dragonfall thành công đến mức sau đó được phát hành thành phiên bản Director’s Cut độc lập. Nhiều người từng chơi bản này thậm chí không biết nó vốn bắt đầu như một DLC của Shadowrun Returns.
Fallout 3 – Broken Steel
Kết thúc gốc của Fallout 3 từng bị chỉ trích vì buộc nhân vật chính hy sinh trong một tình huống có thể được giải quyết bằng đồng đội miễn nhiễm phóng xạ. Game cũng kết thúc ngay sau nhiệm vụ cuối, ngăn người chơi tiếp tục khám phá thế giới.
Broken Steel viết lại phần kết và cho phép nhân vật sống sót. Người chơi có thể tiếp tục hành trình sau khi hoàn thành cốt truyện chính, đồng thời chứng kiến hậu quả từ những lựa chọn trước đó.
DLC cũng tăng giới hạn cấp độ, bổ sung nhiệm vụ và mở rộng cuộc chiến giữa Brotherhood of Steel với Enclave. Những thay đổi này giúp phần cuối của Fallout 3 có quy mô lớn hơn và hợp lý hơn.
Điểm gây tranh luận là người chơi phải trả tiền cho nội dung sửa một vấn đề quan trọng của game gốc. Nếu xảy ra trong thời đại mạng xã hội hiện nay, quyết định này có thể tạo ra phản ứng mạnh hơn nhiều.
Dù vậy, Broken Steel vẫn trở thành phần gần như không thể thiếu khi chơi Fallout 3. Không có nó, phần kết của trò chơi thiếu thuyết phục và thế giới mở bị đóng lại quá sớm.
XCOM: Enemy Unknown – Enemy Within
XCOM: Enemy Unknown hồi sinh dòng game chiến thuật kinh điển bằng hệ thống chiến đấu theo lượt rõ ràng và căng thẳng. Tuy nhiên, số lượng bản đồ hạn chế cùng một số lựa chọn phát triển chưa đủ sâu khiến các lượt chơi về sau dễ lặp lại.
Enemy Within không thay đổi hoàn toàn cấu trúc, mà bổ sung đúng những thứ game gốc còn thiếu. DLC thêm bản đồ, phe địch EXALT, nhiệm vụ mới và hai hướng nâng cấp binh sĩ.
Meld là loại tài nguyên được đặt trực tiếp trên chiến trường và sẽ biến mất sau một số lượt. Người chơi phải tiến quân nhanh để thu thập, thay vì luôn phòng thủ an toàn ở vị trí xuất phát.
Cơ chế này làm thay đổi nhịp chiến đấu. Game thủ phải cân nhắc giữa nguy cơ đưa đội hình vào vùng nguy hiểm và lợi ích dài hạn từ Meld.
Tài nguyên mới được dùng cho phòng thí nghiệm di truyền và cơ khí. Người chơi có thể chỉnh sửa gen để tạo ra binh sĩ với năng lực đặc biệt, hoặc biến họ thành chiến binh MEC mang giáp máy hạng nặng.
Enemy Within còn bổ sung nhiều cải tiến nhỏ nhưng hữu ích. Binh sĩ đến từ các quốc gia khác nhau có thể nói tiếng mẹ đẻ, trang bị được thu hồi nhanh từ những thành viên không tham chiến và số lượng mũ bảo hiểm cũng đa dạng hơn.
Những thay đổi này không tạo ra một game hoàn toàn mới, nhưng khiến Enemy Unknown trở nên đầy đủ và có chiều sâu hơn. Với nhiều người, Enemy Within là phiên bản chuẩn để quay lại trải nghiệm XCOM.
Khi expansion trở thành phiên bản hoàn chỉnh nhất
Điểm chung của 10 nội dung trên là chúng không chỉ bổ sung thêm giờ chơi. Mỗi expansion đều hiểu rõ một hạn chế của game gốc và tìm được cách giải quyết cụ thể.
Dark Crusade mang lại chiến dịch tự do hơn. The Shivering Isles khôi phục sự kỳ quái cho Oblivion. Citadel bổ sung lời chia tay mà Mass Effect 3 còn thiếu, trong khi Broken Steel trực tiếp sửa một kết thúc gây tranh cãi.
Một số DLC lại phát triển những yếu tố vốn đã tốt. Old World Blues đẩy chất khoa học viễn tưởng hài hước của Fallout lên cao hơn, còn Enemy Within biến XCOM thành một trải nghiệm chiến thuật đa dạng và cân bằng hơn.
Đây cũng là lý do không phải expansion nào lớn hơn cũng tốt hơn. Nội dung bổ sung chỉ thực sự có giá trị khi nó hiểu điểm mạnh của trò chơi, loại bỏ phần thừa và tạo ra những lựa chọn có ý nghĩa.
Trong những trường hợp hiếm hoi, một bản mở rộng có thể trở thành phiên bản hoàn thiện nhất của ý tưởng ban đầu, đến mức người chơi khó quay lại game gốc mà không cảm thấy thiếu vắng điều gì đó.
