Nếu phần đầu tiên từng khiến người chơi nhớ đến Frogwares bởi những vụ án, manh mối và quá trình lần theo bí mật của một thành phố đang chìm dần trong điên loạn, The Sinking City 2 lại lựa chọn một con đường gần như ngược lại. Arkham lần này không còn là nơi để thong thả đóng vai thám tử mà trở thành một thành phố ngập nước đầy xác chết, những sinh vật dị dạng và các hành lang tối khiến vài viên đạn còn lại trong túi quan trọng hơn một suy luận sắc bén.
Sự thay đổi ấy ban đầu dễ gây nghi ngờ, đặc biệt với những người từng yêu thích phần điều tra của trò chơi trước, nhưng Frogwares đã chứng minh rằng họ hiểu khá rõ mình muốn làm gì khi chuyển hẳn trọng tâm sang kinh dị sinh tồn. Combat vẫn còn đôi chút cứng, khả năng né tránh chưa thật đáng tin và số loại kẻ địch thông thường chưa phong phú, song đổi lại là một Arkham có bầu không khí xuất sắc, những câu đố được thiết kế tốt, tài nguyên luôn đủ khan hiếm để tạo sức ép và mối quan hệ giữa Calvin với Faye đủ duyên để câu chuyện không chìm nghỉm giữa hàng loạt xúc tu Lovecraft.
Một câu chuyện độc lập
The Sinking City 2 không yêu cầu người chơi phải biết Charles Reed hay những gì từng xảy ra tại Oakmont, bởi câu chuyện mới gần như đứng độc lập với phần trước. Nhân vật chính lần này là Calvin Rafferty, một nhà nghiên cứu có niềm đam mê hơi quá mức dành cho huyền học, trong khi Faye Bennett vừa là người yêu vừa là đồng phạm trong một nghi lễ đã đi sai hướng tới mức linh hồn cô bị mắc kẹt trong Sleeping World.
Calvin vì thế tới Arkham không phải để điều tra một vụ án theo nghĩa thông thường mà để tìm cách thực hiện một nghi lễ khác, với hy vọng sửa lại hậu quả của nghi lễ đầu tiên. Đây không phải tiền đề quá mới đối với kinh dị Lovecraft, nhưng cách Frogwares xây mối quan hệ giữa hai nhân vật khiến động cơ ấy thuyết phục hơn rất nhiều, bởi Calvin không đơn giản làm tất cả vì game cần một lý do đưa anh vào thành phố mà thực sự cho cảm giác sẵn sàng lao vào địa ngục để kéo Faye trở lại.
Sau khi Faye bắt đầu có thể trò chuyện với Calvin thông qua chiếc mặt nạ ma thuật mà anh mang theo, những cuộc đối thoại giữa hai người trở thành một trong những phần dễ mến nhất của trò chơi. Calvin có kiểu hài hước hơi ngớ ngẩn, đôi lúc cố pha trò ngay giữa hoàn cảnh chẳng có gì đáng cười, trong khi Faye thường xuyên đáp trả theo cách cho thấy đây là hai người đã hiểu nhau quá rõ chứ không phải một cặp nhân vật chỉ được kịch bản tuyên bố rằng họ yêu nhau.
Cách viết này cũng giúp một câu chuyện đầy thần cổ, nghi lễ và những thực thể vượt quá hiểu biết của con người giữ được một điểm tựa gần gũi. The Sinking City 2 không phải lúc nào cũng giữ đúng mức nghiêm túc, thậm chí một số câu đùa của Calvin có thể làm giảm cảm giác kinh dị ngay sau một cảnh khá nặng nề, nhưng xét tổng thể, sự ấm áp giữa hai nhân vật chính khiến cuộc hành trình có cảm xúc hơn nhiều so với một câu chuyện chỉ dựa vào việc thế giới đang đứng trước hiểm họa.
Arkham vừa đủ rộng
Thay đổi quan trọng nhất nằm ở cấu trúc thế giới khi Frogwares không còn xây một thành phố mở khổng lồ như Oakmont. Arkham vẫn tạo cảm giác rộng với các khu vực bị chia cắt bởi nước, người chơi vẫn phải dùng thuyền nhỏ để di chuyển giữa một số địa điểm, nhưng từng khu vực chính được thu gọn thành những không gian liên kết chặt chẽ hơn, qua đó giữ được cảm giác khám phá mà không bắt người chơi dành quá nhiều thời gian chỉ để đi từ đầu bên này sang đầu bên kia thành phố.
Cách tổ chức này hợp với kinh dị sinh tồn hơn đáng kể. Một bệnh viện, thư viện hoặc khu chợ có thể đủ lớn để người viết mất phương hướng trong vài phút, nhưng mỗi nơi đều có những lối tắt dần được mở ra, những căn phòng từng khóa kín và các đường quay về khu vực an toàn, vì vậy càng khám phá lâu thì bản đồ càng trở nên quen thuộc mà không mất cảm giác nguy hiểm.
Điều đáng giá là các khu vực thường kết thúc trước khi sự căng thẳng biến thành mệt mỏi. Thay vì mắc kẹt nhiều giờ trong cùng một mê cung, người viết thường vừa bắt đầu hiểu rõ cách một địa điểm vận hành thì câu chuyện đã chuẩn bị đưa sang nơi khác, nhờ đó bệnh viện, khu chợ cá hay những phần sâu hơn bên dưới Arkham đều có cơ hội tạo một loại bất an riêng.
Bản đồ cũng hỗ trợ việc khám phá khá tốt khi cho biết khu vực nào vẫn còn vật phẩm hoặc bí mật chưa được tìm thấy. Điều này không có nghĩa game cầm tay chỉ việc, bởi biết một căn phòng vẫn còn thứ gì đó hoàn toàn khác với biết vật phẩm nằm ở đâu hoặc phải giải câu đố nào để lấy được, nhưng nó giảm đáng kể thời gian lang thang vô ích và đặc biệt hữu ích khi tài nguyên luôn có giá trị.
The Slither luôn tạo áp lực
Kẻ thù đặc trưng nhất của trò chơi không hẳn là những xác chết đang đi lại mà là The Slither, các sinh vật giống giun xuất hiện từ vùng nước bị ô nhiễm rồi chui vào xác người để điều khiển chúng. Chính cơ chế này khiến việc hạ một kẻ địch chưa chắc đã đồng nghĩa căn phòng trở nên an toàn, bởi nếu không xử lý phần Slither còn lại, chúng có thể chuyển sang một thi thể khác và kéo chính thứ vừa bị bắn chết đứng lên thêm lần nữa.
Nhờ vậy, một trận chiến bình thường vẫn có khả năng tạo cảm giác bất an ngay cả sau khi tiếng súng đã ngừng. Người viết nhiều lần quay lại một hành lang vừa dọn sạch với tâm lý cảnh giác hơn cần thiết chỉ vì không chắc mình đã xử lý hết những thứ bò trên sàn, trong khi việc tiết kiệm vài viên đạn bằng cách bỏ qua một con Slither đôi khi lại trở thành quyết định phải trả giá khi quay về sau đó.
Các sinh vật Lovecraft lớn hơn đem lại sự đa dạng tốt hơn khi mỗi khu vực thường có ít nhất một loại quái vật đủ khác để buộc người chơi thay đổi cách tiếp cận. Có những thứ thích lao thẳng vào khoảng cách gần, có thứ gây nguy hiểm từ xa, trong khi một số sinh vật xuất hiện theo cách khó đoán đến mức phản ứng đầu tiên không phải ngắm bắn mà là tìm xem lối rút lui nằm ở đâu.
Tuy nhiên, số lượng kẻ địch dạng người bị The Slither điều khiển vẫn tương đối hạn chế, khiến những cuộc đụng độ thông thường bắt đầu quen mắt về sau. Thiết kế sinh vật đặc biệt đủ tốt để bù lại một phần, nhưng nếu Frogwares có thêm vài biến thể cơ bản với cách di chuyển và áp sát khác nhau, combat chắc chắn sẽ khó đoán hơn đáng kể.
Combat khá hơn trước
Những ai từng chơi The Sinking City đầu tiên có lẽ còn nhớ chiến đấu từng là một trong những phần vụng nhất của game, vì vậy việc phần hai chuyển sang kinh dị sinh tồn đồng nghĩa Frogwares phải giải quyết đúng điểm yếu lớn nhất của mình. Kết quả lần này tốt hơn rõ rệt khi súng có trọng lượng hơn, kẻ địch phản ứng tương đối rõ với sát thương và việc nhắm vào các điểm yếu trên cơ thể thực sự tạo khác biệt thay vì chỉ bắn cho tới lúc thanh máu biến mất.
Calvin vẫn không phải một chiến binh được huấn luyện để xử lý quái vật, vì vậy game cố tình khiến việc ngắm bắn cần một chút thời gian. Khi giữ tâm ngắm ổn định, độ chính xác dần tăng lên và người chơi được khuyến khích chờ đúng thời điểm thay vì vừa chạy vừa xả đạn, qua đó tạo ra tình thế khá căng khi một sinh vật đang tiến gần nhưng vài giây đứng yên lại có thể giúp tiết kiệm viên đạn rất cần thiết.
Vấn đề nằm ở chỗ kẻ địch thường di chuyển giật và đổi hướng khá nhanh, trong khi cần analog trên DualSense chưa cho cảm giác linh hoạt tương xứng. Người viết nhiều lần biết chính xác mình muốn bắn vào đâu nhưng vẫn phải chỉnh tâm thêm một nhịp, đặc biệt khi mục tiêu nhỏ nằm trên một sinh vật đang lao tới, khiến cảm giác thất bại đôi lúc đến từ điều khiển nhiều hơn quyết định chiến thuật.
Động tác né cũng chưa hoàn toàn đáng tin khi khoảng an toàn không rộng như nhiều game hành động khác. Nếu đợi tới lúc kẻ địch đã áp sát mới né, Calvin vẫn có khả năng ăn trọn cú đánh, vì vậy cách hiệu quả hơn thường là giữ khoảng cách ngay từ đầu, tận dụng môi trường và coi né tránh như biện pháp phòng ngừa thay vì một nút thoát hiểm vào giây cuối.
Những hạn chế này khiến combat chưa đạt tới độ chắc tay của Resident Evil, nhưng ít nhất nó không còn là phần người chơi chỉ muốn chịu đựng để quay về với cốt truyện. Mỗi viên đạn đều có giá trị, việc lựa chọn đánh hay chạy thường mang ý nghĩa thật sự và những trận khó nhất buộc người chơi phải cân nhắc lại lượng đạn, vật phẩm hồi phục cùng các nâng cấp trước khi tiếp tục.
Câu đố là điểm sáng
Nếu chiến đấu cho thấy Frogwares đang học một ngôn ngữ thiết kế mới, phần câu đố lại là nơi kinh nghiệm làm game điều tra của studio phát huy tự nhiên hơn. The Sinking City 2 có khá nhiều bài toán môi trường, mật mã và vật thể cần kiểm tra trực tiếp, trong đó thông tin cần thiết hầu như luôn tồn tại ngay trong khu vực thay vì buộc người chơi đoán ý nhà phát triển.
Một số câu đố yêu cầu những phép tính tương đối đơn giản, số khác bắt người chơi ghép thông tin từ ghi chú, biểu tượng hoặc những manh mối nằm rải rác, nhưng game nhìn chung biết cách cung cấp đủ dữ kiện mà không lập tức đưa ra lời giải. Nhờ vậy, khoảnh khắc mở được két hoặc tìm ra cách vận hành một cơ cấu thường tạo cảm giác mình thực sự vừa hiểu vấn đề thay vì vô tình thử đúng tổ hợp.
Những vật thể có thể cầm lên, xoay và quan sát cũng được sử dụng khá hiệu quả. Chúng không xuất hiện dày đặc tới mức trở thành thủ tục, nhưng mỗi khi game đặt trước mặt một thiết bị hoặc đồ vật kỳ lạ, việc tự tìm điểm tương tác trên đó tạo cảm giác trực tiếp hơn nhiều so với chỉ đọc một dòng mô tả.
Đáng chú ý hơn, một phần câu đố và điều tra hoàn toàn có thể bỏ qua. Người chơi chỉ muốn theo cốt truyện chính không bị buộc phải giải mọi bí mật của Arkham, trong khi những ai chịu khó rẽ khỏi con đường cần thiết thường nhận lại tài nguyên, lối đi thuận tiện hoặc các nâng cấp có tác động trực tiếp tới khả năng sinh tồn.
Chính cấu trúc này giúp chất điều tra của phần trước không biến mất hoàn toàn mà được đặt vào vị trí hợp lý hơn với game mới. Calvin không còn phải giải từng vụ án để câu chuyện tiếp tục, nhưng sự tò mò vẫn được thưởng đủ tốt để người thích lục từng căn phòng có lý do làm vậy.
Quản lý tài nguyên vừa đủ căng
The Sinking City 2 hiểu khá rõ kinh dị sinh tồn sẽ mất một nửa sức ép nếu người chơi luôn dư đạn. Đạn dược, vật phẩm hồi phục và nguyên liệu chế tạo không hiếm đến mức mỗi phát bắn đều gây hoảng loạn, nhưng cũng chưa bao giờ dồi dào tới mức có thể vô tư tiêu diệt mọi thứ xuất hiện trên đường.
Điều này đặc biệt hiệu quả khi Slither có khả năng làm những kẻ địch đã chết quay trở lại, bởi một căn phòng từng khiến người chơi tiêu nhiều đạn chưa chắc đã được giải quyết vĩnh viễn. Có những lúc chạy qua một sinh vật, vòng sang lối khác hoặc dùng bẫy môi trường là lựa chọn khôn ngoan hơn nhiều so với cố chứng minh Calvin có thể giết tất cả.
Không gian chứa đồ cũng buộc phải cân nhắc trong giai đoạn đầu, sau đó có thể mở rộng bằng những nâng cấp tìm thấy trong quá trình khám phá. Cảm giác progression nhờ vậy khá rõ khi những khu vực ban đầu khiến người viết phải bỏ lại vật phẩm dần trở nên dễ quản lý hơn, nhưng game vẫn không trao quá nhiều khoảng trống tới mức việc lựa chọn mang gì theo hoàn toàn biến mất.
Hệ thống kỹ năng hoạt động tương tự khi các điểm kiếm được từ quá trình khám phá và điều tra có thể đổi thành những khả năng mới, nhưng số kỹ năng được trang bị cùng lúc bị giới hạn. Vì vậy, lựa chọn thường không phải đơn giản mở tất cả rồi trở nên mạnh hơn mà là xác định mình đang gặp khó ở phần nào, sau đó chuẩn bị Calvin phù hợp với khu vực sắp tới.
Đây là một trong những nơi The Sinking City 2 cho thấy Frogwares hiểu đúng tinh thần thể loại. Game không cần làm người chơi nghèo tới mức bực bội, chỉ cần giữ lượng tài nguyên ở ngưỡng đủ để mỗi lần tìm thấy một hộp đạn hoặc vật phẩm hồi phục vẫn mang lại cảm giác nhẹ nhõm.
DualSense được dùng hợp lý
Phiên bản PS5 tận dụng cả phản hồi rung và cò thích ứng của DualSense, trong đó cảm giác bóp cò có thêm lực cản giúp các khẩu súng bớt nhẹ tay hơn khi khai hỏa. Sự khác biệt giữa từng loại vũ khí chưa đủ lớn để người viết có thể nhắm mắt và nhận ra ngay mình đang cầm khẩu nào, nhưng ít nhất Frogwares không bỏ qua những đặc điểm riêng của phần cứng Sony.
Phản hồi rung cũng hỗ trợ tốt cho phần không khí khi tiếng động, va chạm và một số khoảnh khắc bất thường trong môi trường được truyền thêm qua tay cầm. Đây không phải kiểu sử dụng DualSense biến hoàn toàn trải nghiệm như Astro Bot, nhưng trong một game phụ thuộc nhiều vào cảm giác có thứ gì đó đang di chuyển ngay ngoài tầm nhìn, những rung động nhỏ đôi khi góp phần làm người chơi căng thẳng hơn.
Điểm đáng tiếc lại nằm ở việc game không hỗ trợ ngắm bằng cảm biến chuyển động. Với những kẻ địch có chuyển động thất thường và các điểm yếu tương đối nhỏ, khả năng chỉnh tâm bằng chuyển động tay cầm có thể khắc phục khá nhiều cảm giác cứng của cần analog, đặc biệt đối với người đã quen sử dụng tính năng này trên những game bắn súng PS5 khác.
Nhìn chung, vấn đề của bản PS5 không nằm ở việc game thiếu phản hồi từ tay cầm mà ở độ chính xác cơ bản khi điều khiển Calvin. DualSense giúp tiếng súng và bầu không khí có thêm sức nặng, nhưng không thể hoàn toàn che việc combat vẫn cần thêm một vòng tinh chỉnh để mọi cú né và phát bắn tạo cảm giác nằm trọn trong tay người chơi.
Arkham đáng sợ nhờ âm thanh
Không khí là phần The Sinking City 2 làm thuyết phục nhất khi bóng tối, nước và âm thanh liên tục khiến người chơi nghi ngờ những gì đang tồn tại quanh mình. Arkham không cần thả quái vật sau mỗi cánh cửa bởi chỉ một tiếng nước khuấy ở phía sau, vài bước chân vội vã trên tầng trên hoặc một âm thanh bất thường trong căn phòng tưởng như trống cũng đủ khiến người viết dừng lại kiểm tra trước khi bước tiếp.
Ánh sáng được sử dụng tiết chế để nhiều hành lang chỉ vừa đủ nhìn thấy phía trước, trong khi những căn phòng rộng thường có các khoảng tối khiến việc đi thẳng vào giữa trở thành lựa chọn khó chịu dù bản đồ không hề báo có kẻ địch. Chính sự không chắc chắn này tạo ra nhiều khoảnh khắc căng hơn những cú hù trực tiếp, bởi người chơi tự chuẩn bị cho một mối nguy có thể hoàn toàn không tồn tại.
Thiết kế Arkham cũng giúp bầu không khí không bị một màu. Bệnh viện mang cảm giác bệnh hoạn theo cách khác khu chợ ngập nước, còn những khu vực nằm sâu bên dưới thành phố dần bỏ lại sự quen thuộc của kiến trúc con người để bước sang thứ kinh dị khó giải thích hơn, qua đó khiến hành trình có cảm giác đang thực sự đi sâu vào một thế giới ngày càng sai lệch.
Phần trình bày vẫn cho thấy giới hạn ngân sách ở một số animation khuôn mặt và những nhân vật phụ chưa đạt độ tự nhiên của các game kinh phí lớn, nhưng Frogwares bù lại bằng art direction rất chắc. Khi game chỉ cần một hành lang ẩm ướt, vài xác chết và tiếng thứ gì đó bò trong nước để khiến người chơi không muốn bước tiếp, sự thiếu bóng bẩy ở những đoạn hội thoại trở thành vấn đề dễ chấp nhận hơn.
Một bước đổi hướng thành công
The Sinking City 2 chắc chắn sẽ gây tranh luận với những người yêu phần đầu bởi nó không cố làm một trò chơi điều tra tốt hơn, mà gần như thay thể loại để trở thành một game kinh dị sinh tồn rõ ràng hơn. Những vụ án phức tạp và khả năng đưa ra kết luận riêng không còn đóng vai trò trung tâm, trong khi combat, quản lý tài nguyên, câu đố và khám phá giờ quyết định phần lớn nhịp chơi.
Xét riêng trò chơi mới muốn trở thành gì, đây lại là một quyết định đúng. Frogwares chưa đạt tới độ mượt của Resident Evil và cũng chưa tạo được sự ám ảnh tâm lý như Silent Hill, nhưng họ đã lấy cấu trúc quen thuộc của hai dòng game ấy rồi đặt vào một Arkham có đủ cá tính để kết quả không trở thành bản sao vô danh.
Đặc biệt, việc thu nhỏ thế giới giúp mọi thứ tập trung hơn. Mỗi khu vực có thời lượng vừa phải, tài nguyên được đặt đủ khéo để khuyến khích khám phá, những câu đố thường xuyên tạo khoảng nghỉ giữa combat và The Slither khiến ngay cả một xác chết đã nằm yên cũng có khả năng trở thành vấn đề thêm lần nữa.
Combat vẫn là phần dễ thấy khoảng cách nhất so với những tên tuổi lớn của thể loại khi ngắm bắn hơi cứng, né tránh chưa thật ổn định và enemy thông thường lặp lại tương đối nhanh. Tuy nhiên, đây đã là một bước tiến rất xa so với cảm giác vụng về của phần đầu, đủ để người viết không còn xem chiến đấu như trở ngại phải vượt qua trước khi được tiếp tục khám phá.
Quan trọng hơn, The Sinking City 2 biết khi nào nên để người chơi thở. Những khu vực an toàn, đoạn hội thoại giữa Calvin và Faye cùng quá trình giải một câu đố tạo nhịp nghỉ cần thiết trước khi game kéo người chơi trở lại bóng tối, vì vậy sự căng thẳng có thể duy trì suốt hành trình mà không biến thành cảm giác kiệt sức.
Frogwares có thể chưa tạo ra một chuẩn mực mới cho kinh dị sinh tồn, nhưng họ đã chứng minh rằng việc rời khỏi vùng an toàn của chính mình không phải một quyết định sai. The Sinking City 2 vừa đủ quen để những người yêu Resident Evil hiểu ngay cách nó vận hành, đồng thời vẫn đủ Lovecraft, đủ kỳ quái và đủ Frogwares để Arkham giữ được bản sắc riêng.
