Toàn bộ nhóm kỹ sư đứng sau Zcash đã đồng loạt rời vị trí, sau mâu thuẫn kéo dài với hội đồng quản trị tổ chức điều hành. Diễn biến này làm dấy lên nhiều lo ngại về định hướng phát triển dài hạn của một trong những blockchain bảo mật lâu đời nhất thị trường.

Ngày 7/1, toàn bộ nhân sự của Electric Coin Company (ECC), đơn vị phát triển chính của Zcash, đã đồng loạt nộp đơn từ chức. Thông tin được ông Josh Swihart, Giám đốc điều hành ECC, công bố trên mạng xã hội X.

Theo ông Swihart, quyết định này xuất phát từ xung đột nghiêm trọng về cấu trúc quản trị với đa số thành viên hội đồng quản trị của Bootstrap, tổ chức phi lợi nhuận giám sát hoạt động của ECC và hỗ trợ hệ sinh thái Zcash.

Bootstrap là tổ chức phi lợi nhuận theo mô hình 501(c)(3), được thành lập nhằm điều phối hoạt động của ECC và bảo đảm sự phát triển bền vững cho mạng lưới Zcash. Tuy nhiên, theo lãnh đạo ECC, những thay đổi gần đây trong điều kiện làm việc và cơ chế điều hành đã khiến đội ngũ không thể tiếp tục thực hiện nhiệm vụ một cách hiệu quả và phù hợp với giá trị cốt lõi của dự án.

Over the past few weeks, it's become clear that the majority of Bootstrap board members (a 501(c)(3) nonprofit created to support Zcash by governing the Electric Coin Company), specifically Zaki Manian, Christina Garman, Alan Fairless, and Michelle Lai (ZCAM), have moved into…

— Josh Swihart 🛡 (@jswihart) January 7, 2026

Trong thông báo, ông Swihart cho biết “toàn bộ nhóm ECC đã rời đi sau khi bị đặt vào tình trạng buộc phải từ chức trên thực tế. Các điều khoản làm việc đã bị thay đổi theo hướng khiến chúng tôi không còn khả năng hoàn thành công việc với sự chính trực cần thiết”.

Khái niệm “buộc phải từ chức” (constructive discharge) được Bộ Lao động Hoa Kỳ định nghĩa là tình huống người lao động buộc phải nghỉ việc do môi trường làm việc hoặc điều kiện công tác bị thay đổi theo hướng gây bất lợi nghiêm trọng. Trong những trường hợp như vậy, việc nghỉ việc không còn được xem là tự nguyện.

Ông Swihart cũng nêu rõ các thành viên hội đồng quản trị mà ông cho rằng có quan điểm không còn phù hợp với sứ mệnh ban đầu của Zcash, bao gồm Zaki Manian, Christina Garman, Alan Fairless và Michelle Lai. Dù vậy, ông nhấn mạnh giao thức blockchain Zcash về mặt kỹ thuật không bị ảnh hưởng trực tiếp bởi biến động nhân sự lần này.

Đáng chú ý, nhóm phát triển cũ của ECC cho biết đang tiến hành thành lập một công ty mới, với mục tiêu tiếp tục theo đuổi tầm nhìn xây dựng hệ thống tiền tệ riêng tư, chống kiểm duyệt. Tuy nhiên, kế hoạch cụ thể cũng như mối liên hệ trong tương lai giữa công ty mới này và Zcash hiện chưa được công bố.

Biến động nhân sự kéo dài trong hệ sinh thái Zcash

Làn sóng từ chức lần này nối tiếp chuỗi biến động nhân sự cấp cao trong hệ sinh thái Zcash suốt vài năm trở lại đây. Ông Josh Swihart chỉ mới đảm nhận vai trò CEO từ tháng 12/2023, sau khi người sáng lập dự án là ông Zooko Wilcox rút lui sau tám năm điều hành. Trước đó, ông Peter Van Valkenburgh cũng đã rời hội đồng quản trị của Zcash Foundation vào tháng 1/2025.

Sự việc càng trở nên đáng chú ý khi chỉ hơn một tháng trước, ECC công bố kế hoạch tái cơ cấu nội bộ vào ngày 1/12. Theo đó, các nhóm phát triển giao thức cốt lõi và ứng dụng di động được sáp nhập dưới một đầu mối quản lý, trong khi hoạt động truyền thông và tiếp thị được hợp nhất nhằm giảm xung đột vận hành và tập trung hơn vào trải nghiệm người dùng, đặc biệt xoay quanh ví Zashi.

Đợt tái cơ cấu diễn ra không lâu sau giai đoạn Zcash thu hút sự chú ý mạnh mẽ từ thị trường. Ngày 7/11/2025, vốn hóa của ZEC từng vượt mốc 10 tỷ USD, đưa dự án trở lại nhóm 20 tài sản số lớn nhất, vượt qua nhiều đối thủ mới nổi. Một số nhà đầu tư lớn, trong đó có Arthur Hayes, từng công khai cho biết ZEC chiếm tỷ trọng đáng kể trong danh mục đầu tư của họ.

Tuy nhiên, đà tăng này không kéo dài. Theo dữ liệu thị trường, ZEC hiện giao dịch quanh mức 456 USD, giảm gần 8% trong 24 giờ qua. Dù vẫn tăng nhẹ trong khung 30 ngày, đồng tiền này vẫn thấp hơn khoảng 92% so với đỉnh lịch sử năm 2016.

Việc toàn bộ đội ngũ phát triển cốt lõi rời đi đặt ra nhiều câu hỏi về năng lực điều hành, cơ chế quản trị và định hướng dài hạn của Zcash, trong bối cảnh các blockchain bảo mật ngày càng chịu áp lực cân bằng giữa quyền riêng tư, tuân thủ pháp lý và niềm tin của cộng đồng.