Bộ Thương mại Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa vừa bổ sung một loạt công ty phương Tây vào Danh sách Thực thể Không Đáng Tin cậy, trong đó có công ty nghiên cứu TechInsights của Canada. Quyết định này được đưa ra chỉ vài ngày sau khi TechInsights công bố báo cáo phân tích chip AI Ascend của Huawei, tiết lộ sự phụ thuộc vào công nghệ từ TSMC, Samsung và SK Hynix – những nhà cung cấp bị Mỹ hạn chế xuất khẩu sang Trung Quốc.
Lý do TechInsights bị nhắm đến
TechInsights, một chuyên gia phân tích bán dẫn nổi tiếng với kỹ thuật reverse engineering và teardowns, đã nhiều lần làm lộ thông tin nhạy cảm về Huawei. Vào tháng 10/2024, công ty này xác nhận chip Ascend 910B của Huawei được sản xuất bởi TSMC, vi phạm các lệnh cấm vận của Mỹ và có thể dẫn đến khoản phạt lên đến 1 tỷ USD đối với nhà sản xuất chip Đài Loan. Gần đây hơn, báo cáo mới nhất cho thấy các thành phần từ TSMC, Samsung và SK Hynix xuất hiện trong Ascend 910C, làm dấy lên nghi vấn về khả năng tự chủ công nghệ của Huawei.
Theo tuyên bố từ Bộ Thương mại Trung Quốc, TechInsights bị cáo buộc “phớt lờ các phản đối mạnh mẽ của Trung Quốc, tham gia hợp tác quân sự-kỹ thuật với Đài Loan, đưa ra những bình luận ác ý về Trung Quốc và hỗ trợ chính phủ nước ngoài đàn áp các công ty Trung Quốc”. Đây là lý do chính khiến công ty bị đưa vào danh sách, bên cạnh các cáo buộc chung về an ninh quốc gia. Huawei, một trong những trụ cột công nghệ của Bắc Kinh, đã phủ nhận các phát hiện này, nhưng các báo cáo độc lập từ SemiAnalysis cũng xác nhận sự phụ thuộc vào linh kiện ngoại.
Phạm vi của lệnh cấm và các công ty khác bị ảnh hưởng
Lệnh cấm áp dụng cho TechInsights và tất cả các chi nhánh toàn cầu, bao gồm Strategy Analytics, các đơn vị tại Nhật Bản, Hàn Quốc và châu Âu. Các tổ chức và cá nhân Trung Quốc bị cấm giao dịch, hợp tác hoặc chia sẻ dữ liệu nhạy cảm với họ. Điều này có thể làm gián đoạn hoạt động của TechInsights ở Trung Quốc, nơi họ thường mua sản phẩm để phân tích.
Danh sách mới còn bao gồm 13 thực thể khác, chủ yếu là các nhà thầu quốc phòng và công nghệ chống drone như Elbit Systems of America, BAE Systems, Dedrone by Axon và Epirus – nhà phát triển hệ thống Leonidas chống drone swarm. Những công ty này bị cho là tham gia hợp tác quân sự với Mỹ và Đài Loan, đối thủ địa chính trị của Trung Quốc. Quyết định này phản ánh chiến lược bảo vệ lợi ích quốc gia của Bắc Kinh trong bối cảnh căng thẳng thương mại leo thang.
Tác động đến ngành công nghệ bán dẫn
Việc TechInsights bị cấm có thể làm tăng tính thiếu minh bạch trong ngành bán dẫn Trung Quốc, nơi các báo cáo teardowns đóng vai trò quan trọng trong việc theo dõi chuỗi cung ứng. Dù trụ sở tại Canada, công ty vẫn có thể tiếp tục phân tích sản phẩm Trung Quốc bằng cách mua từ thị trường quốc tế. Tuy nhiên, lệnh cấm có thể hạn chế tiếp cận dữ liệu nội địa, ảnh hưởng đến các phân tích thị trường toàn cầu.
Từ góc nhìn rộng hơn, động thái này là phần của cuộc chiến công nghệ giữa Trung Quốc và phương Tây. Huawei, bị Mỹ đưa vào Entity List từ 2019, đã nỗ lực phát triển chip nội địa qua SMIC, nhưng các báo cáo như của TechInsights cho thấy sự phụ thuộc vẫn tồn tại. Điều này có thể thúc đẩy Bắc Kinh đẩy mạnh chương trình tự chủ, đồng thời làm phức tạp hóa quan hệ với các nhà cung cấp như TSMC – công ty vừa bị Mỹ thu hồi giấy phép xuất khẩu công cụ sang nhà máy Trung Quốc vào cuối 2025.
Phản ứng và triển vọng
TechInsights chưa đưa ra bình luận chính thức tại thời điểm này. Các chuyên gia nhận định rằng lệnh cấm có thể là lời cảnh báo cho các công ty nghiên cứu khác, khuyến khích họ thận trọng hơn khi phân tích sản phẩm Trung Quốc. Trong khi đó, các biện pháp tương tự từ Mỹ, như bổ sung 12 công ty Trung Quốc vào Entity List vì liên quan đến drone vũ khí, cho thấy căng thẳng hai chiều đang gia tăng.
Tóm lại, việc đưa TechInsights vào Danh sách Thực thể Không Đáng Tin cậy đánh dấu bước leo thang trong nỗ lực bảo vệ bí mật công nghệ của Trung Quốc. Dù không phải là nhà thầu quốc phòng, công ty này bị coi là mối đe dọa do các phát hiện về Huawei. Các bên liên quan cần theo dõi chặt chẽ để đánh giá tác động lâu dài đến chuỗi cung ứng toàn cầu.