Theo báo Financial Times, Bộ Quốc phòng Iran vừa xác nhận sẵn sàng nhận tiền mã hóa làm phương tiện thanh toán cho các hợp đồng xuất khẩu vũ khí – động thái hiếm có từ một quốc gia, cho thấy nỗ lực gia tăng sử dụng tài sản số để vòng tránh lệnh trừng phạt của phương Tây.
Trong báo cáo ngày 1 tháng 1 năm 2026, Financial Times tiết lộ Trung tâm Xuất khẩu Quốc phòng Iran (Mindex) – cơ quan trực thuộc Bộ Quốc phòng, chuyên bán vũ khí ra nước ngoài – đã chính thức đề xuất chấp nhận thanh toán bằng tiền mã hóa trong các giao dịch mua bán tên lửa đạn đạo, tàu chiến, đạn dược và các khí tài quân sự khác.
Bên cạnh tiền mã hóa, Mindex cũng linh hoạt tiếp nhận thanh toán bằng hàng đổi hàng (barter) hoặc đồng rial Iran. Đề xuất này, lần đầu được đưa ra từ năm 2025, được cho là trường hợp đầu tiên một quốc gia công khai tuyên bố sẵn sàng nhận tiền số để đổi lấy vũ khí – động thái làm dấy lên lo ngại sâu sắc từ cộng đồng quốc tế.
Mindex hiện duy trì quan hệ thương mại với 35 quốc gia, theo thông tin trên website chính thức của cơ quan này, nơi trưng bày hàng loạt sản phẩm quân sự như tên lửa, rocket, đạn pháo và tàu lượn trên biển (hovercraft).
Lệnh trừng phạt từ Mỹ, Anh và Liên minh châu Âu trong nhiều năm qua đã cắt đứt Iran khỏi hệ thống ngân hàng quốc tế, đặc biệt nhằm vào chương trình hạt nhân, ngành dầu mỏ và xuất khẩu vũ khí. Đáp lại, Tehran ngày càng dựa vào giao dịch hàng đổi hàng và tài sản kỹ thuật số để duy trì dòng tiền.
Trên website, Mindex thậm chí khẳng định: “Không có vấn đề gì trong việc thực hiện hợp đồng. Sản phẩm bạn mua sẽ đến tay bạn trong thời gian sớm nhất.” Dòng chữ này được xem là lời thách thức ngầm đối với các biện pháp trừng phạt phương Tây.
Thực tế, Iran đã sử dụng tiền mã hóa để né trừng phạt từ nhiều năm nay. Tháng 9 năm 2025, Bộ Tài chính Mỹ tiết lộ hai công dân Iran đã thu xếp hơn 100 triệu USD giao dịch bằng Bitcoin và các đồng tiền số khác để xử lý doanh thu từ xuất khẩu dầu trong giai đoạn 2023–2025. Giới chức Mỹ coi đây là một mắt xích trong “mạng lưới tài chính ngầm” rộng lớn của Tehran.
Gần đây nhất, Mỹ cũng áp lệnh trừng phạt lên 29 tàu chở dầu “bóng ma” chuyên vận chuyển dầu Iran ra nước ngoài – cho thấy nỗ lực siết chặt dòng thu ngoại tệ của chế độ.
Việc Iran chính thức đưa tiền mã hóa vào thanh toán vũ khí không chỉ là bước leo thang trong chiến lược né lệnh trừng phạt, mà còn đặt ra thách thức mới cho hệ thống kiểm soát xuất khẩu toàn cầu. Trong bối cảnh công nghệ blockchain ngày càng khó truy vết, và các sàn giao dịch phi tập trung phát triển mạnh, rào cản pháp lý truyền thống có nguy cơ trở nên vô hiệu.
Động thái này cũng làm dấy lên câu hỏi về trách nhiệm của các nền tảng công nghệ, sàn giao dịch và nhà phát triển ví – khi công cụ tài chính phi tập trung, vốn được xây dựng để trao quyền cho người dùng, lại có thể bị lợi dụng cho giao dịch vũ khí và hành vi đe dọa an ninh quốc tế.
Với Iran, tiền mã hóa không chỉ là công cụ tài chính – mà đã trở thành vũ khí địa chính trị trong cuộc chiến chống cô lập toàn cầu.